czekan turystyczny

Ruszamy w góry zimą. Zabieramy ze sobą:

  • lawinowe abc,
  • raki,
  • czekan,
  • opcjonalnie rakiety śnieżne.

Dziś skupimy się na czekanie.

Do czego służy czekan?

– do utrzymywania równowagi na śliskim terenie

– do sondowania

– do kopania i oczyszczania

– do wyhamowywania zjazdu lub upadku

– może być wykorzystany jako chwyt

– lub jako punkt asekuracyjny.

Budowa czekana.

Budowa czekana.

Jak wybrać porządny czekan?

  1. Musi być wykonany z materiałów wysokiej jakości. Dziób i łopatka powinny być stalowe, a nie aluminiowe.
  2. Dziób powinien być lekko zakrzywiony ku dołowi i z przodu wyposażony w zęby zwiększające się w kierunku od czubka do styliska.
  3. Kąt nachylenia dzioba względem styliska powinien zamykać się w przedziale 80-90 stopni.
  4. Czekan musi posiadać łopatkę, a nie młotek. Młotki przydają się tylko we wspinaczce.
  5. Łopatka powinna być płaska i mieć proste krawędzie tak, aby łatwo można było kopać przy jej pomocy.
  6. Stylisko powinno być proste lub niewiele zakrzywione. (Styliska mocno wygięte są wykorzystywane w czekanach wspinaczkowych).
  7. Dobrym wyborem jest stylisko typu T, gdyż odznacza się większą wytrzymałością niż typ B.
  8. Stylisko, jeśli jest wykonane z włókna lub metalu, może mieć część powleczoną gumą, która ułatwi trzymanie w dłoni zimnego narzędzia.
  9. Długość czekana powinna być dostosowana do wzrostu turysty. Grot czekana trzymanego w opuszczonej wzdłuż ciała ręce powinien niemal dotykać ziemi. (Przyjmuje się, że osoby o wzroście 160cm powinny wybierać czekany o długości 40-50cm, a osoby mierzące 180cm wzrostu czekany długie na 55-65cm.)
  10. Grot powinien być gładki i zwężać się ku końcowi, tak by łatwo było go wbić w śnieg.
  11. Czekan powinien mieć możliwość zapięcia pętli nadgarstkowej. Jej długość powinna być zbliżona do długości czekana.
  12. Miło by było, gdyby czekan był lekki. Ciężkie czekany lepiej sprawdzają się w przypadku zakładania punktów asekuracyjnych.

Sposoby noszenia czekana:

  • łopatką do przodu z zaciśniętym pod nią kciukiem, palcem wskazującym ułożonym wzdłuż styliska i dziobem do tyłu  – chwyt do autoasekuracji
  • dziobem do przodu – chwyt bezpieczniejszy w przypadku poślizgnięcia się, ale gdy będziemy potrzebowali wyhamować zjazd, trzeba będzie czekan obrócić.

Zasady posługiwania się czekanem:

-Pamiętamy zawsze, że czekan posiada ostre zakończenia, które mogą stać się niebezpieczne, jeśli będziemy ich niewłaściwie używać lub stracimy nad nimi kontrolę.

– Czekan nosimy w silniejszej ręce.

– Stylisko wbijamy w śnieg pionowo w stosunku do płaszczyzny stoku. Jeśli jednak stok jest nachylony bardziej niż 45 stopni zmieniamy kąt wbijania czekana.

wbijanie czekana

– Pod umiarkowanie nastromione stoki podchodzimy bokiem. Wówczas trzymamy czekan od strony stoku.

– Czekan wyciągamy ze śniegu tylko wtedy, gdy stoimy pewnie obydwiema stopami i wiemy, że utrzymamy równowagę.

– Jeśli nie jesteśmy w stanie wbić w śnieg prawie całego styliska, chwytamy czekan jak najbliżej śniegu (aby zmniejszyć siłę oddziaływania dźwigni).

– W czasie schodzenia trzymamy czekan w pogotowiu. Jeśli jednak stok jest bardzo stromy możemy wbijać czekan w śnieg poniżej i  schodzić asekurując się za każdym razem. (Ten sposób schodzenia jest jednak bardzo powolny.)

–  Stopnie w śniegu lub lodzie tworzymy umiejętnie wbijając raki (w czasie schodzenia wbijamy mocno pięty, palce trzymamy w górze). Jeśli z jakichś powodów nie mamy raków, a sztywne podeszwy butów nie wystarczają, używamy dzioba do rąbania lodu, lub łopatki do śniegu. Stopnie wykopujemy ruchem wahadłowym za pomocą dzioba, lub łopatką gdy stoimy twarzą do stoku. Na http://www.youtube.com jest kilka niezłych filmów na których możemy podpatrzeć właściwą technikę, np. tutaj: http://www.youtube.com/watch?v=UUZ4u1Wtijw

– Hamowanie czekanem w czasie spadania wykonujemy poprzez wbicie styliska w śnieg (czekan trzymamy ręką dość blisko grotu) i podtrzymywanie go drugą ręką jak najbardziej pionowo. Jednocześnie staramy się wbić w podłoże czubki butów lub pięty. (http://www.youtube.com/watch?v=U8a8qhXoi0s)

– Jeśli stok pokryty jest twardym, zbitym  śniegiem lub lodem można hamować wbijając w podłoże dziób czekana. Należy mocno chwycić czekan przy dziobie silniejszą ręką, stylisko zaprzeć o klatkę piersiową a drugą ręką ciągnąć od strony grotu w górę (dzięki temu zwiększamy nacisk na dziób). Technikę tę stosuje się zwykle na dość łagodnie nachylonych stokach. (http://www.youtube.com/watch?v=94QFImjdEAo)

 Rycina pochodzi z: Fyffe A., Peter I., Podręcznik wspinaczki, Łódź 2003, s. 187..

Rycina pochodzi z: Fyffe A., Peter I., Podręcznik wspinaczki, Łódź 2003, s. 187..

 Rycina pochodzi z: Fyffe A., Peter I., Podręcznik wspinaczki, Łódź 2003, s. 189.

Rycina pochodzi z: Fyffe A., Peter I., Podręcznik wspinaczki, Łódź 2003, s. 189.

 Rycina pochodzi z: Fyffe A., Peter I., Podręcznik wspinaczki, Łódź 2003, s. 190.

Rycina pochodzi z: Fyffe A., Peter I., Podręcznik wspinaczki, Łódź 2003, s. 190.

– Różne techniki hamowania czekanem trzeba przećwiczyć w terenie umożliwiającym bezpieczną naukę. Dzięki treningowi wyrobimy sobie odpowiednie nawyki, które kiedyś mogą uratować nam zdrowie. Samo czytanie  niestety nie wystarczy.

Jak dbać o czekan?

  • Należy go oczyścić i wysuszyć po każdym dniu używania.
  • W razie potrzeby (np. na początku sezonu) można naostrzyć dziób. (Grotu się nie ostrzy).

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s